Vitaliteit is, naast toewijding en absorptie, een van de drie kenmerken van bevlogenheid. Steeds meer organisaties doen er veel aan om de vitaliteit van hun mensen te vergroten. Logisch, want vitale en bevlogen werknemers voelen zich gezonder en presteren beter. Toch zijn er ook organisaties die op dit vlak nog achterlopen. Met een paar simpele tips kun je al veel bereiken.
"Vitaliteit wordt gekenmerkt door bruisen van energie, zich sterk en fit voelen, lang en onvermoeibaar met werken door kunnen gaan en beschikken over grote mentale veerkracht en dito doorzettingsvermogen." Wilmar Schaufeli en Arnold Bakker
Bron: Handleiding UBES.
Hoeveel zitten we eigenlijk?
Bewegen is goed voor je lichaam én je hoofd. Toch zitten we veel. Nederland wordt zelfs de Europees kampioen zitten genoemd: 26% van de Nederlanders van 15 jaar en ouder zit op een werkdag meer dan 8,5 uur, het hoogste percentage in Europa. Werknemers brengen gemiddeld 8,7 uur per werkdag zittend door. CBS
De Gezondheidsraad adviseert volwassenen om minstens 150 minuten per week matig intensief te bewegen, zoals wandelen of fietsen, twee keer per week spier- en botversterkende activiteiten te doen en veel stilzitten te voorkomen. Van de volwassenen tussen 18 en 64 jaar haalt maar 48% die beweegrichtlijnen. Sport en bewegen in cijfers
Meer vitaliteit als werknemer
Veel mensen komen na een lange werkdag niet meer aan sporten toe, of hebben er de puf niet meer voor. Gelukkig kun je ook tijdens je werkdag al veel doen om minder te zitten en meer te bewegen. Dit kun je als werknemer, en als werkgever, doen:
- Flexibele werktijden. Laat mensen bijvoorbeeld later beginnen, zodat ze voor het werk kunnen sporten nu ze nog energie hebben. Sporten geeft bovendien mentale energie, en die komt op het werk goed van pas.
- Een sta-bureau of bureaufiets. Wissel zitten en staan af, of trap een rondje terwijl je je mail leest.
- Korte pauzes. Misschien wel de simpelste tip, maar erg effectief. Pauzes van tien minuten of korter geven meer energie en maken je minder moe, zo blijkt uit een meta-analyse van 22 onderzoeken. Albulescu e.a. Loop samen met een collega een blokje om in de lunchpauze, of loop even naar een collega toe in plaats van een mail te sturen.
- Neem de trap. Laat de lift zoveel mogelijk links liggen. Je benen krijgen al zo weinig beweging als je de hele dag zit.
- Fiets naar je werk. Woon je op fietsafstand, maar pak je toch de auto of het openbaar vervoer? Probeer de fiets eens een paar dagen per week.
Meer ideeën vind je in 8 tips voor voldoende bewegen met een zittend beroep.
Meer vitaliteit als werkgever
Vitaal zijn betekent niet alleen goed bewegen en gezond eten. Ook mentaal goed in je vel zitten hoort erbij. Veel werknemers zijn lichamelijk prima in orde, maar schieten mentaal tekort. Dat kan komen door te veel routine, saaie klusjes of weinig toekomstperspectief. Wat kun je als werkgever doen om de mentale vitaliteit te vergroten?
- Voorkom een bore-out. Een bore-out is een vorm van extreme verveling op het werk, door te veel routinewerk of te weinig uitdaging. Ga met je medewerkers in gesprek over de vraag of ze zich nog genoeg uitgedaagd voelen. Is dat niet zo, geef dan afwisselende taken met meer verantwoordelijkheid, bied een opleiding aan of maak samen een plan voor de toekomst. Ook job crafting kan helpen.
- Organiseer borrels en teamuitjes. Sociaal contact is goed voor mensen. Even ontspannen en niet aan werk denken. Je leert je collega's zo vaak ook op een heel andere manier kennen.
- Beperk schermtijd. We kijken de hele dag naar een beeldscherm of telefoon. Zorg voor plekken waar mensen even tot rust kunnen komen, organiseer een brainstorm op een andere plek of ga samen een rondje lopen.
Bied begeleiding bij een gezonde leefstijl
Veel mensen willen graag structureel gezonder eten en meer bewegen, maar het lukt ze niet. Ze komen in een vicieuze cirkel terecht waar ze moeilijk uitkomen. Voor hen kan een leefstijlcoach uitkomst bieden. Die helpt doelen en prioriteiten te stellen, een gezond eetpatroon op te bouwen en gemotiveerd te blijven om te bewegen. Het begint natuurlijk bij zelf echt willen, maar uiteindelijk is het doel dat iemand een nieuwe, gezonde leefstijl volhoudt.
Maak vitaliteit onderdeel van het DNA van je organisatie
Als organisatie leg je de basis door je medewerkers te geven wat ze nodig hebben en te laten zien waarom vitaliteit belangrijk is. Denk aan flexibele werktijden, gezonde catering en goede werkplekken. Maar ook de leidinggevenden spelen een belangrijke rol. Bevlogenheid werkt namelijk besmettelijk. Zorg dat alle neuzen dezelfde kant op staan, door leidinggevenden hun mensen te laten aansporen, helpen, coachen, aanmoedigen en inspireren. Onderschat de kracht van bevlogenheid niet en investeer erin. Een werknemer die zich goed voelt, is productiever en gelukkiger, en vertelt daar ook graag over aan anderen.
Lees ook: hoe motiveer je je werknemers? 5 handige tips. Wil je weten hoe het met de energie en vitaliteit in jouw organisatie staat? Dat kun je meten met het Medewerker Bevlogenheid Onderzoek.
